ابوظبی منشور جدیدی را با هدف حمایت از رفاه کودکان و تضمین ثبات آنان پس از جدایی والدین تصویب کرده است.

شیخ منصور بن زاید آل نهیان، معاون رئیس کشور امارات، معاون نخست‌وزیر و رئیس دفتر ریاست‌جمهوری، در مقام رئیس اداره قضایی ابوظبی، تصمیم شماره ۴۳ سال ۲۰۲۶ را صادر کرد که بر اساس آن سند «منشور پس از جدایی – سال خانواده» به تصویب رسید.

اولویت با کودکان

این سند با هدف تنظیم روابط میان والدین در زمان بروز اختلاف، تقویت ثبات روانی و اجتماعی کودکان، در نظر گرفتن منافع آنان به‌عنوان اولویت اصلی در تمام تصمیم‌های مرتبط با خانواده و تقویت همکاری تربیتی میان والدین تدوین شده است.

این منشور بر تداوم یک محیط خانوادگی امن برای کودکان تأکید دارد و تضمین می‌کند که هر دو والد همچنان نقش فعالی در مراقبت از فرزندان خود داشته باشند.

این سند بر این اصل استوار است که پایان رابطه زناشویی به معنای پایان رابطه والدینی نیست و نیاز کودکان به مراقبت مشترک، ارتباط امن و محیطی باثبات که به آنان احساس امنیت و تعلق بدهد، کاهش نمی‌یابد.

دور نگه داشتن کودکان از اختلافات

این منشور توافقی مبتنی بر تفاهم و احترام متقابل است و هدف آن دور نگه داشتن کودکان از اختلافات، محافظت از آنان در برابر پیامدهای درگیری‌ها، قرار دادن منافع کودکان در اولویت و حفظ شأن هر دو والد است.

در این سند همچنین تأکید شده است که پایبندی والدین به منشور، ادامه مسئولیت‌های اخلاقی و قانونی آنان به شمار می‌رود و این پیام را به فرزندان منتقل می‌کند که محبت والدین نسبت به آنان تغییری نکرده و همچنان در محیطی امن از مراقبت مشترک برخوردار خواهند بود.

مسئولیت‌های مشترک والدین

بر اساس این سند، والدین موظف‌اند در تربیت اخلاقی و دینی، آموزش، مراقبت‌های بهداشتی و راهنمایی رفتاری و آموزشی فرزندان با یکدیگر همکاری کنند.

والدی که حضانت کودک را بر عهده دارد نیز باید والد دیگر را در جریان گزارش‌های تحصیلی، وضعیت سلامت و فعالیت‌های مدرسه قرار دهد و درباره تصمیم‌های مهم مربوط به تحصیل، درمان پزشکی و سفر با او همکاری و مشورت کند.

این سند مسئولیت‌های والدین در قبال کودکان در دوره حضانت را نیز مشخص می‌کند؛ از جمله ایفای مسئولانه نقش والدینی، تأمین مراقبت‌های بهداشتی و حمایت آموزشی، حفظ سلامت جسمی و روانی کودکان، آموزش ارزش‌ها و فضایل و تربیت آنان بر اساس آداب و سنت‌های اماراتی به‌گونه‌ای که حس تعلق و مسئولیت‌پذیری آنان تقویت شود.

همچنین هر یک از والدین موظف است حق ملاقات و ارتباط والد دیگر با کودک را تسهیل کرده و او را از هر موضوع مهم مربوط به فرزند مطلع کند.

این منشور مسئولیت‌های والدین در قبال یکدیگر را نیز تعیین کرده است. از جمله اینکه هیچ‌یک از والدین نباید در حضور کودکان درباره دیگری به شکل منفی صحبت کند، باید احترام به هر دو والد حفظ شود و کودکان نیز به احترام گذاشتن به هر دو تشویق شوند. همچنین گفت‌وگو درباره دلایل اختلاف یا طلاق در حضور کودکان باید خودداری شود.

استفاده از حقوق قانونی کودکان، از جمله حق ملاقات و حمایت مالی، به‌عنوان ابزاری برای فشار، چانه‌زنی یا آسیب رساندن نیز ممنوع شده است.

مقررات این منشور درباره حضانت، حمایت مالی، ملاقات و سرپرستی آموزشی بر اساس قواعد تعیین‌شده در قانون فدرال احوال شخصیه تنظیم شده است. این سند همچنین چارچوبی را برای توافق والدین درباره ملاقات، اقامت شبانه، ترتیبات سفر کودکان و تعهدات مالی مورد توافق تعیین می‌کند.

حل‌وفصل مسالمت‌آمیز اختلافات

در زمینه اختلافاتی که هنگام اجرای این منشور به وجود می‌آید، سند تصریح می‌کند که دو طرف باید ابتدا برای حل اختلاف به‌صورت مسالمت‌آمیز تلاش کنند.

اگر توافق دوستانه حاصل نشود، اختلاف به مرکز راهنمایی خانواده ارجاع خواهد شد. این مرکز برای ایجاد سازش و نزدیک کردن دیدگاه‌های طرفین تلاش می‌کند تا اختلاف پیش از آغاز روند قضایی حل‌وفصل شود.

بر اساس سازوکار اجرایی این منشور، مشاور راهنمایی خانواده پس از جدایی، سند را به والدین ارائه می‌کند و آنان می‌توانند تمام یا بخشی از آن را امضا کرده و متعهد به اجرای مفاد آن شوند.