دادستانی امارات: کمک‌خلبان فلای‌دبی قصد داشت هواپیما را به ترمینال فرودگاه بن‌گوریون بکوبد
دادستان کل امارات جزئیات تازه‌ای از تحقیقات درباره حادثه پرواز فلای‌دبی منتشر کرد و گفت کمک‌خلبان عمانی این پرواز قصد داشته هواپیما را تصرف کند و در یک حمله انتحاری به ترمینال مسافری فرودگاه بن‌گوریون بکوبد. مظنون در بازجویی گفته به‌تنهایی عمل کرده است، اما دادستانی تأکید کرده تحقیقات برای راستی‌آزمایی این ادعا و شناسایی هرگونه همدست یا ارتباط احتمالی ادامه دارد.
حمد سیف الشامسی، دادستان کل امارات، روز جمعه ۹ اکتبر اعلام کرد تحقیقات دادستانی درباره پرواز اف‌زد ۱۰۷۳ (FZ1073) نشان می‌دهد کمک‌خلبان ۲۹ ساله عمانی این هواپیما از قبل برای تصرف هواپیما و استفاده از آن در یک حمله انتحاری برنامه‌ریزی کرده بود. هدف او، به گفته دادستانی، برخورد هواپیما با ترمینال مسافری فرودگاه بن‌گوریون و واردکردن بیشترین تلفات ممکن بود.
مقام‌های امارات نام مظنون را در بیانیه رسمی اعلام نکرده‌اند، اما رویترز پیش‌تر به نقل از منابع مطلع او را «همام الهمامی»، تبعه عمان، معرفی کرده بود.
الهام از حملات ۱۱ سپتامبر و دو پرواز شناسایی
براساس اعلام دادستانی، بررسی پیشینه فکری و حرفه‌ای مظنون نشان داده نشانه‌های گرایش او به افراط‌گرایی از سال ۲۰۱۷، زمانی که در استرالیا تحصیل می‌کرد، ظاهر شده است. تحقیقات می‌گوید او تحت تأثیر نوشته‌های افراطی و محتوای آنلاین تمجیدکننده از گروه‌های تروریستی و عملیات انتحاری قرار گرفته و به‌تدریج به دیدگاه‌هایی متمایل شده که خشونت و تروریسم را ترویج می‌کردند.
دادستانی می‌گوید حملات ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۱ در آمریکا نیز الهام‌بخش او بوده و ایده اجرای عملیاتی مشابه با استفاده از هواپیما به‌تدریج در ذهن او شکل گرفته است. براساس اعترافات مظنون، این هدف حتی با تصمیم او برای ورود به حرفه هوانوردی ارتباط داشته است.
تحقیقات همچنین نشان داده مظنون پیش از حادثه ۳۰ سپتامبر، دو بار در مسیر تل‌آویو پرواز کرده بود تا با مسیر پرواز و فرودگاه بن‌گوریون آشنا شود و در سومین پرواز خود اجرای نقشه را آغاز کرد. این نخستین بار است که مقام‌های امارات به‌طور رسمی تأیید می‌کنند پروازهای قبلی بخشی از آماده‌سازی او برای حمله بوده است.
اعتراف به اقدام انفرادی؛ احتمال وجود همدست همچنان بررسی می‌شود
دادستان کل امارات اعلام کرد مظنون در حضور وکیل خود و با رعایت تمام تشریفات قانونی، شرح مفصلی از انگیزه‌ها و مراحل برنامه‌ریزی و اجرای نقشه ارائه کرده و اعتراف کرده است که به‌تنهایی و بدون مشارکت دیگران اقدام کرده است.
بااین‌حال، دادستانی این ادعا را نتیجه نهایی تحقیقات ندانسته و گفته بررسی‌ها برای راستی‌آزمایی آن و مشخص‌شدن احتمال وجود همدستان یا ارتباطات دیگر همچنان ادامه دارد.
در بیانیه تازه دادستانی هیچ اشاره‌ای به ایران، سپاه یا نهادهای ایرانی نشده است. اعتراف مظنون به اقدام انفرادی با فرضیه اقدام مستقل همخوان است، اما دادستانی هنوز وجود هرگونه ارتباط خارجی را به‌طور نهایی منتفی اعلام نکرده است.
ارتباطات مظنون در استرالیا زیر بررسی شد
مظنون در بازجویی گفته هنگام تحصیل در ملبورن به مسجدی وابسته به دانشگاه آر‌ام‌آی‌تی (RMIT) رفت‌وآمد می‌کرد و از این طریق با افرادی مرتبط با مرکزی موسوم به «مای سنتر» (My Centre) آشنا شده بود.
او مدعی شده این مرکز توسط مردی لبنانی معروف به «ابوحمزه» اداره می‌شده و از حمایت انجمنی مرتبط با اخوان‌المسلمین برخوردار بوده است. دادستانی این اظهارات را بخشی از اعترافات مظنون اعلام کرده، اما تاکنون نگفته شواهد مستقلی وجود دارد که این افراد یا مجموعه‌ها در طراحی یا هدایت حمله نقش داشته‌اند.
مظنون همچنین گفته برای آماده‌سازی جسمی و روانی خود، مواجهه با محتوای تبلیغ‌کننده تروریسم را افزایش داده و زیر نظر مربی خصوصی بوکس تمرین می‌کرده است.
بررسی استخدام در فلای‌دبی؛ نشانه‌ای از قصد حمله پیدا نشده بود
دادستانی امارات روند استخدام مظنون در فلای‌دبی را نیز بررسی کرده است. براساس نتیجه اعلام‌شده، او هنگام استخدام شرایط حرفه‌ای و امنیتی لازم را داشته، گواهینامه خلبانی و گواهی حسن سابقه ارائه کرده و بررسی‌های مقرر را پشت سر گذاشته بود؛ بااین‌حال، هیچ‌یک از این مراحل نشانه‌ای از دیدگاه‌های افراطی یا قصد او برای اجرای حمله آشکار نکرده بود.
براساس بیانیه دادستانی، مظنون بین سال‌های ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۴ برای عمان‌ایر فعالیت داشته، اوایل سال ۲۰۲۵ به رویال‌ایر مراکش (Royal Air Maroc) پیوسته و چند ماه در آنجا فعالیت کرده و سپس در ژانویه ۲۰۲۶ به فلای‌دبی پیوسته است.
بااین‌حال، درباره سابقه او در شرکت مراکشی اختلاف مهمی میان منابع وجود دارد. رویال‌ایر مراکش پیش‌تر به رویترز گفته بود مظنون در سال ۲۰۲۵ تنها یک دوره آموزشی سه‌ماهه را در این شرکت گذرانده و درخواست استخدام او پس از پایان دوره رد شده است.
چگونه حمله مهار شد؟
براساس بازسازی رسمی دادستانی، مظنون روز ۳۰ سپتامبر داخل کابین خلبان، کاپیتان را غافلگیر کرد و با تبر اضطراری به او حمله کرد. کاپیتان در برابر حمله مقاومت کرد و تلاش کرد درخواست کمک کند.
یکی از خلبانانی که برای انجام پرواز بازگشت در هواپیما حضور داشت و هنگام حادثه در نزدیکی کابین بود، متوجه باز و بسته‌شدن غیرعادی در کابین خلبان شد. او به کابین نزدیک شد و با استفاده از کد دسترسی تلاش کرد وارد شود. پس از ورود، مظنون را در حال حمله به کاپیتان دید.
این خلبان با کمک یکی از مهمانداران و چند مسافر وارد عمل شد؛ آنها کاپیتان مجروح را نجات دادند و مظنون را مهار کردند. سپس خلبان پرواز بازگشت و کمک‌خلبان همراه او کنترل هواپیما را در دست گرفتند، مسیر را تغییر دادند و در فرودگاه تبوک عربستان به سلامت فرود آمدند.
گزارش پزشکی قانونی نیز نشان داده جراحات کاپیتان عمدتا در ناحیه سر متمرکز بوده؛ ناحیه‌ای حیاتی که آسیب به آن می‌توانسته کشنده باشد. به گفته دادستانی، ویژگی جراحات با استفاده از وسیله‌ای با مشخصات تبر اضطراری و همچنین اظهارات مظنون، کاپیتان و شاهدان مطابقت داشته است.
پرواز فلای‌دبی در جریان حادثه حدود ۱۶ هزار پا در مدت ۳۰ ثانیه افت ارتفاع داشت. رویترز همچنین به نقل از منابع مطلع گزارش داده عربستان سعودی، جدا از تحقیقات کیفری امارات، یک تحقیق ایمنی هوانوردی درباره این حادثه آغاز کرده است.
دادستانی امارات اعلام کرده بررسی شواهد، ضبط‌های مربوط به حادثه و گزارش‌های فنی همچنان ادامه دارد و احتمال وجود همدستان یا ارتباطات دیگر نیز همچنان در دست بررسی است. یافته‌های تازه در صورت لزوم و متناسب با روند تحقیقات اعلام خواهد شد.
