تصاویر آیفون‌های شناور در تنگه هرمز جعلی از آب درآمد؛ اصل حادثه غرق‌شدن کشتی تأیید شد
تصاویر و ویدیوهایی که طی روزهای اخیر با ادعای شناورشدن صدها گوشی آیفون در آب‌های تنگه هرمز منتشر شده‌اند، در بررسی رسانه‌های معتبر جعلی تشخیص داده شدند. این تصاویر پس از غرق‌شدن یک کشتی کانتینربر مرتبط با امارات انتشار یافتند و بسیاری از آن‌ها با استفاده از هوش مصنوعی ساخته شده‌اند.
بخش راستی‌آزمایی بی‌بی‌سی (BBC Verify) گزارش داده است که برخی تصاویر ساختگی بر پایه تصاویر واقعی کشتی آسیب‌دیده تولید شده‌اند. با این حال، ویدیوهای تأییدشده از حادثه، برخاستن دود غلیظ از کشتی را نشان می‌دهند و تصاویر ماهواره‌ای منتشرشده توسط رویترز نیز پراکنده‌شدن کانتینرها و بخشی از محموله کشتی در آب را تأیید می‌کنند.
این ماجرا به غرق‌شدن کشتی کانتینربر «جی‌اف‌اس پراید» (GFS Pride) مربوط می‌شود؛ شناوری با پرچم سنگاپور که تحت مدیریت شرکت «جی‌اف‌اس شیپ منیجمنت» مستقر در امارات فعالیت می‌کرد.
به گزارش رویترز، این کشتی روز سه‌شنبه ۱۳ اکتبر هنگام عبور از تنگه هرمز بر اثر اصابت پرتابه‌ای ناشناس آسیب دید و دچار آتش‌سوزی شد. غرق‌شدن آن روز چهارشنبه تأیید شد و هر ۲۱ خدمه کشتی پیش از غرق‌شدن به‌سلامت تخلیه شدند.
رسانه‌های دولتی ایران به نقل از سپاه پاسداران مدعی شده‌اند این کشتی هنگام عبور از مسیری «غیرمجاز» با مین دریایی برخورد کرده و بیش از ۲۵۰۰ کانتینر حمل می‌کرده است. با این حال، علت دقیق حادثه و تعداد کانتینرهای موجود در کشتی هنگام غرق‌شدن به‌طور مستقل تأیید نشده و فهرست رسمی محموله آن نیز منتشر نشده است.
در همین حال، وب‌سایت راستی‌آزمایی «فکت‌نامه» اعلام کرده است که بسیاری از تصاویر و ویدیوهای مربوط به جمع‌آوری گوشی‌های آیفون با هوش مصنوعی ساخته شده‌اند. حرکت غیرطبیعی گوشی‌ها روی آب، شکل نامتعارف جعبه‌ها، نوشته‌های مخدوش و بی‌حرکت‌ماندن افراد در قایق‌های در حال حرکت، از نشانه‌های ساختگی‌بودن این تصاویر است.
شبکه الجزیره نیز در بررسی مستقلی گزارش داده است که برخی ویدیوهای پربازدید جمع‌آوری گوشی‌های آیفون و عطرهای گران‌قیمت، از حسابی در اینستاگرام به نام «ناتیوورا» (Nativora) منتشر شده‌اند؛ حسابی که خود را تولیدکننده داستان‌ها و تصاویر خیالی با استفاده از هوش مصنوعی معرفی می‌کند.
به گزارش الجزیره، برخی از این تصاویر با الهام از ویدیوهای واقعی حادثه ساخته شده‌اند و در آن‌ها نشانه‌هایی مانند نوشته‌های نامفهوم روی جعبه‌های گوشی و شکل غیرواقعی محصولات دیده می‌شود.
نکته مهم این است که غرق‌شدن کشتی و پراکنده‌شدن کانتینرها و محموله آن در آب واقعیت دارد، اما تصاویر پربازدید از صدها گوشی آیفون شناور یا جمع‌آوری‌شده ساختگی هستند. تاکنون نیز هیچ مدرک معتبری درباره وجود محموله گوشی‌های آیفون در این کشتی منتشر نشده است.
