حقوق ماهانه ناخداهای نفتکش در تنگه هرمز به ۱۰۰ هزار دلار رسید؛ ۵۰ هزار دلار پاداش برای هر عبور
با تشدید حملات به کشتی‌ها در تنگه هرمز، برخی مالکان نفتکش‌ها برای متقاعدکردن ناخداها به ادامه فعالیت در این مسیر پرخطر، حقوق ماهانه تا ۱۰۰ هزار دلار و پاداش جداگانه ۵۰ هزار دلاری برای هر بار عبور پیشنهاد می‌کنند. این مبالغ بیش از شش برابر دستمزد معمول ناخداهاست و در شرایطی پرداخت می‌شود که حملات به نفتکش‌ها به بالاترین سطح هفتگی از آغاز جنگ در ماه فوریه رسیده است.
روزنامه فایننشال تایمز در گزارشی که ۶ اکتبر به نقل از سه منبع آگاه از وضعیت مالکان نفتکش‌ها و خدمه آن‌ها منتشر کرد، نوشت که دستمزد معمول ناخداهای نفتکش حدود ۱۵ هزار دلار در ماه است، اما خطر حملات موشکی و پهپادی ایران باعث شده برخی شرکت‌های کشتیرانی برای حفظ نیروهای خود، مبالغ بسیار بالاتری تحت عنوان «فوق‌العاده خطر» پرداخت کنند
افزایش دستمزدها تنها به ناخداها محدود نمی‌شود. ملوانان عادی که حقوق ماهانه برخی از آن‌ها حدود هزار و ۵۰۰ دلار است، هنگام فعالیت در جنوب دریای سرخ و دریای عمان معمولاً دو برابر دستمزد عادی دریافت می‌کنند. این مبلغ هنگام عبور از تنگه هرمز افزایش بیشتری پیدا می‌کند و به چهار تا شش برابر حقوق معمول آن‌ها می‌رسد.
این روند از ماه‌های گذشته آغاز شده است. خبرگزاری بلومبرگ در ۲۰ ژوئیه گزارش داده بود که شرکت کشتیرانی سینوکور کره جنوبی، بزرگ‌ترین مالک نفتکش‌های غول‌پیکر جهان، به خدمه خود پیشنهاد کرده است در صورت پذیرش یک سفر رفت‌وبرگشت از تنگه هرمز برای بارگیری نفت از عربستان یا عراق و تخلیه آن در دریای عمان، معادل شش ماه حقوق اضافی دریافت کنند. طبق اسناد بررسی‌شده توسط بلومبرگ، انجام این سفر حدود یک ماه زمان می‌برد.
به گفته یکی از منابع فایننشال تایمز، خطر این سفرها به‌اندازه‌ای است که دریانوردان به همکارانی که حاضر به عبور از هرمز می‌شوند، «تقریباً به چشم مزدور» نگاه می‌کنند. بااین‌حال، دریافت دستمزدهای بالا همیشه به معنی پذیرش داوطلبانه این مأموریت‌ها نیست
مانوج یاداو، دبیرکل اتحادیه دریانوردان فوروارد هند، به فایننشال تایمز گفته است که برخی مالکان کشتی‌ها علاوه بر پیشنهاد مبالغ هنگفت، خدمه‌ای را که حاضر به عبور از تنگه هرمز نیستند، تحت فشار قرار می‌دهند. به گفته او، بعضی شرکت‌ها تهدید می‌کنند که در صورت مخالفت، این افراد را با نیروهای دیگر جایگزین خواهند کرد و حتی هزینه بازگشت به کشورشان را از حقوق آن‌ها کسر می‌کنند
یاداو وضعیت دریانوردان را چنین توصیف کرده است: «دریانوردان در هر دو حالت چیزی را از دست می‌دهند؛ اگر نپذیرند ممکن است شغلشان را از دست بدهند و اگر بپذیرند ممکن است جانشان را.»
افزایش بی‌سابقه هزینه حمل نفت و بیمه کشتی‌ها
افزایش دستمزد خدمه تنها بخشی از هزینه‌های سنگین عبور از تنگه هرمز است. به نوشته فایننشال تایمز، نرخ روزانه کرایه نفتکش‌ها برای حمل محموله از این مسیر در هفته جاری به رکورد یک میلیون و ۳۰۰ هزار دلار رسیده است؛ درحالی‌که این رقم در سال گذشته بین ۲۰ تا ۵۰ هزار دلار بود.
هزینه بیمه خطرات جنگی نیز به‌شدت افزایش یافته است. به گفته کارگزاران بیمه، مالکان نفتکش‌های فعال در منطقه اکنون در برخی موارد معادل ۶ تا ۱۰ درصد ارزش بدنه کشتی را برای پوشش خطرات جنگی پرداخت می‌کنند. این مبلغ برای یک نفتکش غول‌پیکر ممکن است به ۲۰ میلیون دلار برای تنها یک سفر به منطقه برسد.
قیمت سوخت کشتی‌ها نیز رشد چشمگیری داشته است. بر اساس داده‌های مؤسسه ارگوس، قیمت نفت کوره مورد استفاده نفتکش‌های بزرگ در بندر فجیره امارات، روز دوشنبه ۵ اکتبر به ۶۸۶ دلار برای هر تن رسید که ۶۷ درصد بیشتر از مدت مشابه سال گذشته است.
عبور نفتکش‌ها از هرمز چگونه ادامه دارد؟
با وجود خطرات امنیتی، برخی شرکت‌های کشتیرانی همچنان به فعالیت در این مسیر ادامه می‌دهند. به نوشته فایننشال تایمز، سینوکور کره جنوبی، دایناکام یونان، شرکت ملی نفت ابوظبی (ADNOC) از طریق ناوگان کشتیرانی خود و شرکت نفتکش‌های کویت از جمله شرکت‌هایی هستند که کشتی‌هایشان همچنان از تنگه هرمز عبور می‌کنند.
بخش مهمی از این فعالیت‌ها با استفاده از نفتکش‌هایی انجام می‌شود که به‌طور مداوم میان بنادر نفتی منطقه و آب‌های اطراف فجیره در دریای عمان رفت‌وآمد می‌کنند. این کشتی‌ها نفت را از بنادر خلیج بارگیری کرده و پس از خروج از تنگه هرمز، محموله خود را به نفتکش‌های منتظر در دریای عمان منتقل می‌کنند.
به این ترتیب، برخی خدمه برای چندین ماه متوالی با دستمزدهای بالاتر فعالیت می‌کنند، اما در تمام این مدت در معرض خطر حملات قرار دارند.
بسیاری از کشتی‌ها نیز برای کاهش احتمال شناسایی و هدف قرارگرفتن، شب‌ها و با سامانه شناسایی خودکار (AIS) خاموش از تنگه عبور می‌کنند. آمریکا از ماه مه برای کشتی‌های عبوری از مسیر جنوبی نزدیک سواحل عمان پوشش پدافند هوایی فراهم کرده است، هرچند این حمایت از ماه سپتامبر به بازه‌های زمانی مشخصی محدود شده است.
۹۳ حادثه تأییدشده و ۲۴ کشته از آغاز جنگ
افزایش پرداخت‌های فوق‌العاده هم‌زمان با تشدید حملات به کشتی‌های تجاری رخ داده است. طبق گزارش فایننشال تایمز به نقل از شرکت امنیت دریایی ونگارد، از ۲۰ سپتامبر تا ۶ اکتبر دست‌کم ۱۴ حمله در محدوده تنگه هرمز ثبت شده بود که چهار مورد آن از شنبه ۳ اکتبر به بعد رخ داده است.
رویترز نیز به نقل از سه منبع امنیت دریایی گزارش داده است که در فاصله ۲۸ سپتامبر تا ۵ اکتبر، دست‌کم ۱۲ حمله به نفتکش‌ها و کشتی‌های حامل گاز در محدوده تنگه هرمز صورت گرفته است؛ بالاترین آمار هفتگی از زمان آغاز جنگ در ۲۸ فوریه.
بر اساس آمار رسمی سازمان بین‌المللی دریانوردی، از آغاز جنگ تا ۶ اکتبر، ۹۳ حادثه علیه کشتی‌ها در تنگه هرمز و دیگر آب‌های خاورمیانه تأیید شده و ۲۴ دریانورد جان باخته‌اند
در یکی از حملات اخیر، نفتکش «آن پیس» (On Peace) که با پرچم پاناما تردد می‌کند، روز سه‌شنبه ۶ اکتبر هنگام عبور از تنگه هرمز هدف یک پرتابه ناشناس قرار گرفت. وزارت امور خارجه هند اعلام کرد در این حادثه ۱۲ نفر از ۱۹ خدمه کشتی مجروح شدند که ۱۱ نفر از آن‌ها شهروند هند بودند. ارتش عمان نیز با اعزام بالگرد، ۱۰ نفر از مجروحان را برای درمان از کشتی خارج کرد.
در تازه‌ترین حادثه نیز مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا (UKMTO) شامگاه چهارشنبه ۷ اکتبر اعلام کرد یک نفتکش در حدود ۵۱ مایل دریایی شمال شهر مدینةالشمال قطر هدف چند پرتابه قرار گرفته و تلفاتی گزارش شده است. هویت کشتی و تعداد دقیق قربانیان در گزارش اولیه مشخص نشده بود.
کاهش تردد کشتی‌ها به پایین‌ترین سطح در بیش از دو ماه
تشدید حملات، رفت‌وآمد کشتی‌ها از تنگه هرمز را نیز به‌شدت کاهش داده است. بر اساس تازه‌ترین داده‌های شرکت تحلیل حمل‌ونقل دریایی کپلر که رویترز روز پنجشنبه ۸ اکتبر منتشر کرد، تنها هفت کشتی حامل محموله‌های تجاری در روز سه‌شنبه ۶ اکتبر از این آبراه عبور کردند؛ پایین‌ترین میزان از ۲۳ ژوئیه تاکنون.
این تعداد روز چهارشنبه به ۱۰ کشتی افزایش یافت، اما همچنان بسیار کمتر از سطح تردد پیش از جنگ بود. آمار کپلر شامل کشتی‌هایی که سامانه شناسایی خودکار خود را خاموش کرده‌اند، نمی‌شود.
پیش از آغاز جنگ، روزانه حدود ۱۲۵ کشتی تجاری بزرگ از تنگه هرمز عبور می‌کردند؛ مسیری که حدود یک‌پنجم عرضه جهانی نفت خام و گاز طبیعی مایع از آن می‌گذشت.
با وجود این کاهش شدید، داده‌های کپلر نشان می‌دهد صادرات نفت خام از طریق تنگه هرمز همچنان به حدود ۱۰ میلیون و ۱۰۰ هزار بشکه در روز می‌رسد؛ معادل ۷۴ درصد سطح پیش از جنگ. افزایش صادرات از مسیرهای جایگزین، از جمله بنادر دریای سرخ و دریای عمان، نیز به تولیدکنندگان منطقه کمک کرده است بخشی از محدودیت‌های کشتیرانی را جبران کنند
