سازمان مالیاتی فدرال امارات (FTA) با صدور مقررات جدیدی، شرایط بازیابی یا کسر مالیات بر ارزش افزوده پرداخت‌شده بابت شش گروه از هزینه‌های کارکنان را مشخص کرده است. بر اساس این مقررات، کسب‌وکارهای واجد شرایط می‌توانند مالیات مربوط به برخی خدمات حمل‌ونقل، غذا، اسکان، تلفن و اینترنت و پارکینگ کارکنان را بازیابی کنند؛ مشروط بر اینکه تمام الزامات قانونی رعایت شده باشد.

این ضوابط در تصمیم شماره ۱۷ سال ۲۰۲۶ سازمان مالیاتی فدرال آمده است که از اول اکتبر اجرایی شده است.

این تصمیم، شرایط بازیابی مالیات ورودی پرداخت‌شده بابت کالاها و خدماتی را تعیین می‌کند که کارفرما در چارچوب تعهد قراردادی یا سیاست داخلی مستند، بدون دریافت وجه در اختیار کارکنان قرار می‌دهد.

با این حال، مقررات جدید به معنای بازپرداخت اصل هزینه‌ها یا مجاز بودن بازیابی مالیات تمام مزایای کارکنان نیست. بهره‌مندی از آن به ماهیت هزینه، ضرورت شغلی و رعایت شرایط اختصاصی هر گروه بستگی دارد.

۱. هزینه حمل‌ونقل کارکنان‌

بر اساس تصمیم جدید، شرکت‌ها در شرایط مشخص می‌توانند مالیات پرداخت‌شده بابت خدمات حمل‌ونقل کارکنان را بازیابی کنند.

این خدمات باید به رفت‌وآمد میان محل سکونت و محل کار، مراجعه به محل مشتریان یا سفرهایی محدود باشند که مستقیماً با انجام وظایف شغلی ارتباط دارند.

همچنین سرویس حمل‌ونقل نباید برای منافع شخصی کارکنان استفاده شود.

یکی دیگر از شروط اصلی این است که کارمند امکان انتخاب کمک‌هزینه نقدی یا دریافت وجه به‌جای سرویس حمل‌ونقل ارائه‌شده از سوی شرکت را نداشته باشد.

بنابراین، پرداخت کمک‌هزینه نقدی رفت‌وآمد به‌تنهایی مشمول شرایط بازیابی مالیات در این گروه نیست.

۲. هزینه غذا و نوشیدنی کارکنان

بازیابی مالیات پرداخت‌شده بابت غذا و نوشیدنی نیز به شرایط مشخصی محدود شده است.

این امکان برای کارکنانی در نظر گرفته شده که محل سکونت آن‌ها در مناطق دورافتاده یا منزوی قرار دارد و به امکانات مناسب تهیه غذا در محل سکونت یا کار، یا رستوران‌ها و مراکز تهیه غذای نزدیک، دسترسی آسان ندارند.

همچنین تأمین غذا و نوشیدنی باید مستقیماً با دوره کار یا اقامت ضروری ناشی از شغل ارتباط داشته باشد.

شرط دیگر این است که کارمند نتواند به‌جای غذا و نوشیدنی ارائه‌شده، کمک‌هزینه نقدی دریافت کند.

در نتیجه، صرف پرداخت هزینه وعده‌های غذایی روزمره کارکنان از سوی کارفرما، بدون احراز شرایط فوق، برای بازیابی مالیات کافی نیست.

۳. هزینه اسکان ضروری مرتبط با شغل

سومین گروه شامل هزینه تأمین اقامتگاه برای کارکنانی است که ماهیت یا الزامات شغل آن‌ها، سکونت در نزدیکی محل کار، پروژه یا محل فعالیت مشتری را ضروری می‌کند.

برای بازیابی مالیات این هزینه‌ها، ارائه اقامتگاه باید ناشی از نیازهای عملیاتی کار باشد و بخشی از مزایای معمول یا بسته حقوق و دستمزد کارمند محسوب نشود.

همچنین کارمند نباید بتواند به‌جای اقامتگاه ارائه‌شده، کمک‌هزینه نقدی مسکن یا جبران مالی دیگری انتخاب کند.

بر اساس مقررات، اقامتگاه باید متناسب با نیازهای اساسی سکونت و شرایط شغلی باشد و امکانات تفریحی یا شخصی قابل‌توجهی فراتر از هدف اصلی اقامت کاری نداشته باشد.

در حالت معمول، محل اقامت باید به استفاده کارمند مربوط اختصاص داشته باشد و شامل سکونت اعضای خانواده یا دیگر استفاده‌های شخصی نباشد.

با این حال، برای مواردی که کارمند به دلیل الزامات شغلی باید به‌طور دائمی نزدیک محل کار زندگی کند و اقامتگاه محل سکونت معمول او محسوب می‌شود، استثنایی در مقررات پیش‌بینی شده است.

بنابراین، تمامی هزینه‌های اجاره مسکن یا مزایای اقامتی کارکنان به‌صورت خودکار واجد شرایط بازیابی مالیات نیستند.

۴. اسکان موقت کارکنان تازه‌استخدام‌شده تا ۳۰ روز

چهارمین گروه به هزینه اقامت موقت کارکنانی اختصاص دارد که به‌تازگی استخدام شده‌اند.

بر اساس تصمیم سازمان مالیاتی، دوره ارائه این اقامتگاه نباید بیش از ۳۰ روز باشد.

همچنین محل اقامت باید با الزامات شغلی و نیازهای اساسی سکونت کارمند تناسب داشته باشد.

به این ترتیب، کسب‌وکارهایی که برای کارکنان جدید خود در آغاز استخدام اقامتگاه موقت فراهم می‌کنند، در صورت رعایت شرایط قانونی می‌توانند مالیات ورودی مربوط به آن را بازیابی کنند.

البته اقامت بیش از ۳۰ روز از شرایط پیش‌بینی‌شده برای این گروه خارج است و وضعیت مالیاتی آن، در صورت امکان، باید بر اساس سایر مقررات قابل اعمال بررسی شود.

۵. هزینه تلفن همراه و اینترنت کاری

پنجمین گروه شامل هزینه تأمین تلفن همراه، خدمات مکالمه، بسته‌های اینترنت موبایل و دسترسی به اینترنت از محل سکونت از طریق مودم یا روتر است.

این کالاها و خدمات باید برای انجام وظایف شغلی کارکنان ضروری باشند؛ از جمله در شرایط دورکاری یا زمانی که کارمند خارج از ساعات معمول اداری یا خارج از محل کار به ارتباطات کاری نیاز دارد.

بر اساس تصمیم جدید، استفاده از این تجهیزات و خدمات باید برای مقاصد شغلی باشد و هرگونه استفاده شخصی فقط در صورتی پذیرفته می‌شود که اتفاقی و ناچیز بوده و هدف اصلی ارائه آن‌ها را تشکیل ندهد.

کارفرما همچنین باید سیاست داخلی مستندی درباره نحوه استفاده از تجهیزات و خدمات ارتباطی داشته باشد.

این سیاست باید موارد استفاده مجاز و پیامدهای استفاده غیرمجاز را به‌روشنی مشخص کند.

شرکت‌ها موظف‌اند سازوکارهای نظارتی معقولی برای بررسی نحوه استفاده کارکنان و رعایت سیاست‌های تعیین‌شده داشته باشند.

نگهداری سوابق مرتبط و مستندات لازم، به‌ویژه در موارد استفاده غیرمجاز، از دیگر الزامات این بخش است.

بنابراین، پرداخت هزینه تلفن یا اینترنت شخصی کارکنان، بدون اثبات ضرورت شغلی و رعایت شرایط مقرر، به‌تنهایی امکان بازیابی مالیات را فراهم نمی‌کند.

۶. هزینه پارکینگ مرتبط با وظایف شغلی

ششمین گروه به مالیات پرداخت‌شده بابت هزینه پارکینگ اختصاص دارد.

طبق مقررات، هزینه پارکینگ کارکنان باید صرفاً برای مقاصد تجاری ایجاد شده و مستقیماً با انجام وظایف شغلی، بازدیدهای کاری یا مأموریت‌های مرتبط ارتباط داشته باشد.

کارفرما باید سیاست داخلی مستندی داشته باشد که موارد مجاز بازپرداخت هزینه پارکینگ به کارکنان و سازوکار تأیید آن را مشخص کند.

همچنین نگهداری مدارک پرداخت ضروری است.

این مدارک می‌توانند شامل رسیدهایی باشند که تاریخ، ساعت، مبلغ پارکینگ و مالیات پرداخت‌شده را نشان می‌دهند.

در نتیجه، هزینه پارکینگ شخصی یا هزینه‌هایی که ارتباط مستقیمی با فعالیت شغلی ندارند، صرفاً به دلیل پرداخت توسط شرکت مشمول شرایط این گروه نخواهند بود.

شرکت‌ها برای بازیابی مالیات چه شرایطی دارند؟

سازمان مالیاتی فدرال تأکید کرده است که بازیابی یا کسر مالیات ورودی هزینه‌های کارکنان به رعایت شرایط قانونی وابسته است.

بر اساس ماده نخست تصمیم شماره ۱۷ سال ۲۰۲۶، مقررات برای اشخاص مشمول مالیاتی کاربرد دارد که کالاها یا خدمات مربوط را در چارچوب تعهد قراردادی یا سیاست داخلی مستند و بدون دریافت وجه برای استفاده کارکنان تأمین می‌کنند.

علاوه بر این، تمام شرایط اختصاصی گروه مربوط باید رعایت شود.

برای نمونه، در بخش حمل‌ونقل، نبود استفاده شخصی و امکان نداشتن دریافت کمک‌هزینه نقدی اهمیت دارد؛ در بخش تلفن و اینترنت، محدود بودن استفاده شخصی و وجود نظارت مستند ضروری است؛ و در بخش پارکینگ، ارتباط مستقیم هزینه با وظایف شغلی و نگهداری مدارک پرداخت باید احراز شود.

شرکت‌ها همچنین باید الزامات عمومی مالیات بر ارزش افزوده، از جمله شرایط قانونی کسر مالیات ورودی و نگهداری اسناد مالیاتی معتبر، را رعایت کنند.

صرف ثبت یک هزینه در حساب‌های شرکت یا اشاره به آن در قرارداد استخدام، برای بازیابی مالیات کافی نیست.

نکته دیگر اینکه تنها مالیاتی قابلیت بازیابی دارد که مطابق مقررات بر کالا یا خدمت مربوط اعمال شده و سایر شرایط قانونی بازیابی آن نیز فراهم باشد.

مقررات جدید از چه تاریخی اجرایی شده است؟

تصمیم شماره ۱۷ سال ۲۰۲۶ سازمان مالیاتی فدرال در ۹ سپتامبر صادر و در ۲۸ سپتامبر منتشر شد.

اجرای این تصمیم بر اساس ماده سوم آن، از اول اکتبر ۲۰۲۶ آغاز شده است.

این مقررات در چارچوب ماده ۵۳ آیین‌نامه اجرایی قانون مالیات بر ارزش افزوده امارات صادر شده‌اند و شرایط مشخصی را برای بازیابی مالیات ورودی برخی کالاها و خدمات ارائه‌شده به کارکنان تعیین می‌کنند.

با این حال، تصمیم جدید به معنای لغو سایر موارد بازیابی مالیات که ممکن است بر اساس قوانین مالیاتی یا الزامات قانونی کار مجاز باشند، نیست.

به این ترتیب، شرکت‌ها و دیگر اشخاص مشمول مالیات در امارات باید هزینه‌های مرتبط با کارکنان، قراردادهای استخدام، سیاست‌های داخلی و مدارک پرداخت خود را بررسی کنند تا مشخص شود کدام هزینه‌ها از شرایط تعیین‌شده برای بازیابی مالیات ورودی برخوردار هستند.