فراتر از نفت؛ آیا ابوظبی به قطب زیستفناوری تبدیل میشود؟
ابوظبی پس از سالها سرمایهگذاری در توالییابی ژنوم، توسعه خدمات تخصصی سلامت و ایجاد پایگاههای بزرگ داده پزشکی، اکنون به مرحله آزمایش درمانهای پیشرفته نزدیک شده است. شرکت M42 قصد دارد پیش از پایان سال ۲۰۲۶ نخستین مطالعه ویرایش ژن را برای درمان بیماریهای ارثی نادر آغاز کند.
🔵 همکاری با Mammoth Biosciences
این برنامه بخشی از همکاری میان اداره سلامت ابوظبی، M42 و شرکت آمریکایی Mammoth Biosciences است؛ شرکتی که با مشارکت جنیفر دودنا، برنده نوبل شیمی و از چهرههای اصلی فناوری CRISPR، تأسیس شده است. این همکاری شامل پژوهش بالینی، آموزش تیمهای پزشکی، تأیید مراکز درمانی و در آینده توسعه تولید درمانهای پیشرفته در ابوظبی خواهد بود.
🔵 نخستین هدف درمانی
بیماری کیلومیکرونمی پایدار، یک اختلال ارثی نادر که باعث افزایش شدید چربی خون و خطر پانکراتیت میشود، بهعنوان نخستین گزینه آزمایش انتخاب شده است. درمانهای مربوط به سلول داسیشکل و بتا تالاسمی نیز در ادامه بررسی خواهند شد؛ بیماریهایی که در منطقه شیوع بیشتری دارند.
🔵 نقش دادههای ژنومی
برنامه ژنوم امارات تاکنون بیش از ۹۰۰ هزار ژنوم را توالییابی کرده و به ابوظبی امکان میدهد بیماران مناسب برای پژوهشهای بالینی را شناسایی کند. بانک زیستی ابوظبی نیز با ظرفیت نگهداری میلیونها نمونه زیستی، پایهای مهم برای پزشکی دقیق و پژوهشهای بومی فراهم کرده است.
🔵 ایجاد صنعت علوم زیستی
ابوظبی همزمان در حال تبدیل علوم زیستی به یک بخش اقتصادی است. خوشه HELM که در سال ۲۰۲۵ تصویب شد، میتواند تا سال ۲۰۴۵ بیش از ۹۴ میلیارد درهم به تولید ناخالص داخلی ابوظبی اضافه کند، ۴۲ میلیارد درهم سرمایه جذب کند و حدود ۳۰ هزار شغل ایجاد کند.
🔵 زیرساختهای پژوهشی و چالش تولید
شهر مصدر با آزمایشگاههای مشترک و مراکز تخصصی، فضای لازم را برای استارتاپها و پژوهشگران فراهم میکند و هزینه ورود شرکتهای زیستفناوری را کاهش میدهد. با این حال، تولید محلی درمانها، زنجیره تأمین، سرمایهگذاری مرحله رشد و جذب نیروی متخصص همچنان از چالشهای اصلی این مسیر هستند.
🔵 جمعبندی
ابوظبی با ترکیب دادههای ژنومی، پژوهش بالینی، زیرساخت آزمایشگاهی و سرمایهگذاری هدفمند، در حال ساخت یک قطب زیستفناوری است؛ اما موفقیت کامل آن به توسعه تولید محلی و تربیت نیروی متخصص وابسته خواهد بود.
