پلیس دبی راز قتل‌هایی را فاش کرد که به شکل خودکشی و حادثه صحنه‌سازی شده بودند
پلیس دبی جزئیات چند پرونده قتل را منتشر کرد که عاملان آن‌ها تلاش کرده بودند با صحنه‌سازی، جنایت را خودکشی یا حادثه‌ای اتفاقی جلوه دهند. در یکی از این پرونده‌ها، بررسی مقاومت میله پرده حمام و در پرونده‌ای دیگر، کشف آثار مواد سوختی زیر یک خودروی سوخته، نقش تعیین‌کننده‌ای در افشای حقیقت و شناسایی عاملان جنایت داشت.
کارشناسان پلیس دبی با استفاده از آزمایش‌های مهندسی، تحلیل دی‌ان‌ای، بررسی‌های شیمیایی و فناوری‌های پیشرفته سه‌بعدی توانستند شواهدی را شناسایی کنند که روایت اولیه این حوادث را زیر سؤال می‌برد.
سرهنگ دوم دکتر مهندس محمد علی القاسم، رئیس بخش مهندسی قانونی اداره کل ادله جنایی و جرم‌شناسی پلیس دبی، با تشریح این پرونده‌ها توضیح داد که چگونه سرنخ‌های به‌ظاهر کم‌اهمیت می‌توانند صحنه‌سازی‌های پیچیده را آشکار کرده و بازرسان را به عاملان جنایت برسانند.
وی در گفت‌وگو با پادکست پلیس دبی تأکید کرد که مهندسی قانونی نقش مهمی در بررسی مرگ‌های مشکوک، شناسایی صحنه‌های جرم صحنه‌سازی‌شده و تعیین علت آتش‌سوزی‌ها و حوادث دارد. این بررسی‌ها به کارشناسان کمک می‌کند مشخص کنند که آیا یک حادثه عمدی یا اتفاقی بوده یا بر اثر سهل‌انگاری و نقص فنی رخ داده است.
این قسمت از پادکست با اجرای محمد ابراهیم الحمادی تهیه شده و قرار است روز جمعه، ۶ نوامبر ۲۰۲۶، ساعت ۱۸ از کانال یوتیوب پلیس دبی و پلتفرم‌هایی از جمله اپل پادکست و اسپاتیفای منتشر شود.
کشف قتل با بررسی میله پرده حمام؛ خودکشی صحنه‌سازی‌شده فاش شد
در یکی از پرونده‌ها، جسد فردی با تابعیت یکی از کشورهای آسیایی در حالی داخل یک ویلا کشف شد که از میله پرده حمام آویزان بود.
اگرچه شواهد اولیه از احتمال خودکشی حکایت داشت، بررسی‌های تخصصی کارشناسان تناقض‌هایی را آشکار کرد که احتمال وقوع قتل را مطرح می‌کرد.
کارشناسان برای بازسازی شرایط حادثه، مقاومت میله پرده حمام و کمربند استفاده‌شده را با وزنه‌هایی با وزن مشخص آزمایش کردند تا میزان تحمل بار هر یک را تعیین کنند.
نتایج آزمایش‌ها نشان داد میله پرده حمام تحت بار حدود ۹۰ کیلوگرم می‌شکند، در حالی که کمربند مورد استفاده توان تحمل باری بیش از حدود ۷۰ کیلوگرم را نداشته است.
این یافته‌ها با شرایط کشف جسد مطابقت نداشت و به بازرسان امکان داد فرضیه خودکشی را رد کنند و به این نتیجه برسند که صحنه حادثه برای پنهان کردن قتل، به‌صورت عمدی دست‌کاری شده است.
تحقیقات بعدی به شناسایی و بازداشت عامل جنایت منجر شد.
کشف آثار مواد سوختی زیر خودرو، راز قتل یک مرد را فاش کرد
در پرونده‌ای دیگر، یک زن و مردی که با او رابطه عاطفی داشت، تلاش کردند قتل همسر زن را با سوزاندن جسد و خودروی او در نزدیکی یک منطقه صنعتی پنهان کنند.
متهمان قصد داشتند آتش‌سوزی را اتفاقی جلوه دهند، اما کارشناسان هنگام بررسی صحنه حادثه، آثاری از فرآورده‌های نفتی را زیر خودرو کشف کردند.
بازرسان نمونه‌هایی را برای بررسی آزمایشگاهی جمع‌آوری کردند و آزمایش‌های دی‌ان‌ای، تحلیل‌های شیمیایی و بررسی آثار به‌جامانده از صحنه جرم را انجام دادند.
نتایج آزمایش‌ها نشان داد مواد کشف‌شده در محل حادثه با آثار موجود روی جسد قربانی مطابقت دارند.
این یافته‌ها ارتباط علمی میان شواهد را تأیید کرد و نشان داد آتش‌سوزی به‌صورت عمدی و با هدف از بین بردن آثار قتل ایجاد شده است.
تحقیقات در نهایت به افشای جنایت و محکومیت عاملان آن منجر شد.
محمد علی القاسم در این‌باره توضیح داد که آتش‌سوزی‌های عمدی در امارات در مقایسه با آتش‌سوزی‌های اتفاقی نسبتاً کمتر رخ می‌دهند.
به گفته وی، بررسی آتش‌سوزی ساختمان‌ها و خودروها به روش‌های تخصصی متفاوتی نیاز دارد. کارشناسان برای تعیین منشأ و علت حریق، شواهد فیزیکی و شیمیایی، ادله دیجیتال، نقطه احتمالی آغاز آتش‌سوزی و نحوه گسترش آن را بررسی می‌کنند.
بازسازی سه‌بعدی چهره یک جسد متلاشی‌شده و شناسایی قاتل
در پرونده‌ای دیگر، فناوری‌های پیشرفته علوم جنایی به پلیس دبی کمک کرد هویت جسدی را که در منطقه‌ای بیابانی کشف شده بود، شناسایی کند و در نهایت به عامل قتل برسد.
جسد به‌شدت دچار تجزیه شده بود و ویژگی‌های چهره آن به‌اندازه‌ای تغییر کرده بود که روش‌های معمول شناسایی هویت نتیجه‌ای نداشت.
متخصصان پلیس دبی با ترکیب اسکن سه‌بعدی، فناوری‌های ژنومیک، آزمایش دی‌ان‌ای، تحلیل تصاویر و ویدئوها و بررسی ادله دیجیتال، تصویری تقریبی از چهره قربانی را بر اساس ساختار جمجمه بازسازی کردند.
بررسی‌های علمی همچنین به تعیین جنسیت، گروه سنی و تابعیت احتمالی قربانی کمک کرد.
تصویر بازسازی‌شده در اختیار بخش‌های مرتبط با تحقیقات جنایی قرار گرفت و به مأموران کمک کرد دامنه جست‌وجو را محدود کرده و هویت قربانی را شناسایی کنند.
در ادامه تحقیقات، عامل قتل نیز شناسایی و بازداشت شد.
القاسم تأکید کرد که این پرونده نشان می‌دهد ترکیب شاخه‌های مختلف علوم جنایی چگونه می‌تواند شواهد محدود را به سرنخ‌هایی تعیین‌کننده در تحقیقات تبدیل کند.
اجرای ۲۳ پروتکل تخصصی در بخش مهندسی قانونی پلیس دبی
بخش مهندسی قانونی پلیس دبی در چارچوب نظام مدیریت کیفیت خود، بر اساس ۲۳ پروتکل تأییدشده فعالیت می‌کند که طیف گسترده‌ای از بررسی‌های فنی و تخصصی را پوشش می‌دهند.
این بررسی‌ها شامل حوادث مرتبط با ساختمان‌ها، وسایل حمل‌ونقل، سامانه‌های برقی و مکانیکی و مواد مختلف است. همچنین بررسی آتش‌سوزی‌ها، برق‌گرفتگی، فروریختن سازه‌ها، نقص سامانه‌ها، سقوط از ارتفاع و تصادف‌های رانندگی در حوزه فعالیت این بخش قرار دارد.
القاسم اعلام کرد پلیس دبی از پیشگامان این حوزه تخصصی به شمار می‌رود و نخستین واحد بررسی مهندسی قانونی در خاورمیانه را در مجموعه ادله جنایی و جرم‌شناسی خود تأسیس کرده است.
این بخش با واحدهای پزشکی قانونی، شیمی قانونی، زیست‌شناسی قانونی و بررسی ادله دیجیتال همکاری نزدیک دارد تا یافته‌های تحقیقات بر پایه شواهد علمی معتبر تهیه و به مراجع قضایی ارائه شود.
متخصصان این بخش از طریق برنامه‌های آموزشی داخلی و بین‌المللی و دریافت تأییدیه‌های حرفه‌ای، دانش و مهارت‌های تخصصی خود را ارتقا می‌دهند.
آزمایشگاه‌های ادله جنایی پلیس دبی نیز مطابق با استانداردهای اعتباربخشی شناخته‌شده بین‌المللی فعالیت می‌کنند تا قابلیت اطمینان نتایج بررسی‌های فنی افزایش یابد.
استفاده از دوقلوهای دیجیتال و فناوری سه‌بعدی برای بازسازی صحنه جرم
به گفته رئیس بخش مهندسی قانونی پلیس دبی، استفاده از فناوری‌های پیشرفته، توانایی کارشناسان را برای بازسازی دقیق حوادث پیچیده افزایش داده است.
سامانه‌های دوقلوی دیجیتال و اسکن سه‌بعدی به متخصصان امکان می‌دهند صحنه‌های جرم را ثبت و حوادثی مانند انفجار، برخورد خودروها و سقوط از ارتفاع را به‌صورت مجازی بازسازی کنند.
این فناوری‌ها به کارشناسان کمک می‌کنند توالی رویدادها را بررسی کرده و مشخص کنند آیا شواهد فیزیکی با روایت اولیه حادثه مطابقت دارد یا خیر.
همچنین ترکیب فناوری‌های سه‌بعدی با بررسی‌های ژنتیکی، آزمایش دی‌ان‌ای و تحلیل ادله دیجیتال، امکان بازسازی تقریبی چهره قربانیان ناشناس را فراهم می‌کند.
نقش مهندسی قانونی در پیشگیری از حوادث مرگبار
فعالیت بخش مهندسی قانونی پلیس دبی تنها به کشف جرایم محدود نمی‌شود، بلکه شناسایی نقص‌های فنی خطرناک و محصولات ناایمن را نیز در بر می‌گیرد.
القاسم به پرونده‌هایی اشاره کرد که در آن‌ها نقص فنی کیسه‌های هوای خودرو در وقوع تصادف‌های مرگبار نقش داشته است.
پس از شناسایی مشکل فنی، پلیس دبی با نهادهای مسئول هماهنگی کرد تا خودروهای مشمول فراخوان جمع‌آوری و نقص موجود برطرف شود.
نتایج این بررسی‌ها همچنین در قالب مقاله‌ای علمی و داوری‌شده منتشر شد تا سازمان‌ها و نهادهای مرتبط در سایر کشورها نیز بتوانند از یافته‌های آن بهره‌مند شوند.
این بخش همچنین حوادث ناشی از استفاده از دستگاه‌ها و محصولات ناایمن یا فاقد استانداردهای تأییدشده را بررسی کرده است.
گزارش‌های فنی کارشناسان به تعیین علت حوادث، مشخص شدن مسئولیت افراد یا نهادهای مرتبط و اجرای اقدامات پیشگیرانه با همکاری دستگاه‌های مسئول کمک می‌کند.
تبدیل شواهد فنی به مدارک علمی قابل استناد در مراجع قضایی
محمد علی القاسم تأکید کرد که مهندسی قانونی به یکی از بخش‌های اساسی توانمندی‌های تحقیقاتی پلیس دبی تبدیل شده و نقش مهمی در تبدیل جزئیات پیچیده فنی به شواهد علمی قابل استناد در نظام قضایی دارد.
وی گفت: «پیوند علوم مهندسی با تحقیقات جنایی، ارزش قابل‌توجهی برای نظام قضایی ایجاد می‌کند و به کارشناسان امکان می‌دهد جزئیات فنی را تفسیر کرده و به شواهد علمی روشن تبدیل کنند.»
به گفته وی، مسئولیت این بخش فراتر از شناسایی علت حوادث و تعیین مسئولیت افراد است و شناسایی خطرات نوظهور و همکاری با نهادهای مرتبط برای جلوگیری از تکرار حوادث مشابه را نیز شامل می‌شود.
القاسم همچنین با اشاره به حمایت فرماندهی پلیس دبی از توسعه نیروهای متخصص، فناوری‌های پیشرفته، تجهیزات فنی و فرصت‌های آموزشی اعلام کرد این سرمایه‌گذاری‌ها توانایی بخش مهندسی قانونی را برای رسیدگی به طیف گسترده‌ای از پرونده‌ها در دبی و خارج از آن، در صورت دریافت درخواست رسمی از مراجع مسئول، افزایش داده است.
وی در پایان تأکید کرد که توسعه تخصص‌های ملی و بهره‌گیری از علوم پیشرفته، از عوامل اساسی تقویت تحقیقات جنایی، پیشگیری از حوادث و حفاظت از جان و اموال افراد جامعه به شمار می‌رود.
