رویترز: شبکه قمار ایرانی از طریق صرافی دبی به دور زدن ۴ میلیارد دلاری تحریمها کمک کرد
به گزارش رویترز، یکی از بزرگترین شبکههای قمار غیرقانونی جهان میلیونها دلار رمزارز را از طریق دفتری در دبی جابهجا میکند؛ دفتری که در کانون یک عملیات ۴ میلیارد دلاری دور زدن تحریمها به سود ایران قرار دارد. این تحقیق که جمعه ۳۱ جولای ۲۰۲۶ منتشر شد، نشان میدهد صرافی رمزارزی بدون مجوز «شلبیت» (Shelbit) که یک ایرانی مقیم امارات به نام «سیاوش کیوانپور» آن را اداره میکند، از دفتری بالای یک هتل ارزانقیمت در محله دیره دبی به گره اصلی این جریان مالی تبدیل شده است.
بر اساس دادههایی که دو شرکت تحقیقاتی حوزه رمزارز و ریچ سندرز، پژوهشگر مستقل بلاکچین، تحلیل کردهاند و رویترز آن را بازبینی کرده، شلبیت از می ۲۰۲۴ تاکنون دستکم ۴ میلیارد دلار تراکنش پردازش کرده است. این صرافی هم با بانک مرکزی ایران، هم با کیفپولهایی که دولت اسرائیل آنها را به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی نسبت داده و هم با صرافی تحریمشده نوبیتکس در ارتباط مستقیم بوده است. تحلیلگران میگویند شلبیت دستکم ۱۲۵ میلیون دلار از بانک مرکزی ایران دریافت کرده و ۲۰ میلیون دلار دیگر نیز از یک عملیات مشکوک استخراج بیتکوین در ایران از طریق کیفپولهای واسطه به آن رسیده است.
یکی از مشتریان اصلی شلبیت، شبکهای فارسیزبان از بیش از ۲ هزار وبسایت قمار است که دو اینفلوئنسر ایرانی، ساشا سبحانی و پویان مختاری، چهره تبلیغاتی آن هستند؛ یکی از ویلایی گرانقیمت در مادرید و دیگری تا همین اواخر از هتلی لوکس در هنگکنگ. رویترز یادآوری میکند که این دو به همراه سیاوش کیوانپور، بنیانگذار شلبیت، در سال ۲۰۲۳ در ایران در پرونده قمار غیرقانونی محکوم شدند؛ سبحانی و مختاری غیابی به دو سال زندان و کیوانپور به سه ماه حبس. با این حال به نوشته رویترز، این شبکه با وجود ممنوعیت قمار در ایران، به سامانه پرداختهای آنلاین کشور که زیر نظر مستقیم بانک مرکزی است، دسترسی دارد.
جان ووجیک، تحلیلگر ارشد شرکت TRM Labs که سالها برای دفتر مقابله با مواد مخدر و جرم سازمان ملل درباره قمار غیرقانونی تحقیق کرده، این مجموعه را بزرگترین شبکه قمار غیرقانونی ایرانی کشفشده تاکنون و یکی از بزرگترینها در جهان توصیف کرده است. رویترز همچنین مینویسد این پرونده بزرگترین شبکه دور زدن تحریمهای ایران از سال ۲۰۱۶ به این سو است؛ سالی که آمریکا عملیات حدودا ۲۰ میلیارد دلاری «طلا در برابر نفت» ایران در ترکیه را متلاشی کرد.
پای بزرگترین صرافی رمزارز جهان نیز به این ماجرا باز شده است. دادههای بلاکچین نشان میدهد از می ۲۰۲۴ دستکم ۶۷۶ میلیون دلار رمزارز از آدرسهای مرتبط با شلبیت به بایننس منتقل شده و حدود ۵۴۰ میلیون دلار از این مبلغ پس از آن جابهجا شده که نهاد ناظر داراییهای مجازی دبی (وارا / VARA) سال گذشته به دلیل فعالیت بدون مجوز علیه شلبیت اقدام اجرایی انجام داده بود. بایننس در پاسخ به رویترز اعلام کرده شلبیت هرگز در این پلتفرم حساب نداشته و در فهرست تحریمها هم نبوده است؛ این شرکت میگوید حسابهای کاربران مرتبط با شلبیت را بررسی و مسدود کرده و به نهادهای مجری قانون گزارش داده است.
در امارات، روند برخورد رسمی آغاز شده است. به نوشته رویترز، وارا در حال تحقیق درباره نقش ادعایی شلبیت در پولشویی و دور زدن تحریمها به نفع ایران است و ۲۴ جولای، اندکی پس از درخواست اظهارنظر رویترز، با استناد به نگرانیهای مربوط به پولشویی، تأمین مالی تروریسم و تراکنشهای فرامرزی، اطلاعیهای صادر و شلبیت را به توقف فوری همه فعالیتهای بدون مجوز ملزم کرد. پیشتر نیز پلیس دبی در اواخر مارس پویان مختاری را به اتهام تأمین مالی گروههای تروریستی ایرانی بازداشت کرده بود؛ او پس از ۳۵ روز بازداشت از امارات اخراج شد و داراییهایش از جمله خانه ۵ میلیون دلاری و موجودی حسابهای بانکیاش مصادره شد. مختاری این اتهامها را رد کرده و هر دو اینفلوئنسر هرگونه ارتباط با شلبیت، پولشویی یا نهادهای حکومتی ایران را تکذیب کردهاند. سبحانی در پاسخ کتبی به رویترز گفته ارتباطش با یکی از سایتهای مطرحشده صرفا در حد تبلیغات پولی در شبکههای اجتماعی بوده و مالک یا مدیر آن پلتفرم نبوده است.
رویترز تأکید میکند نتوانسته است کنترل مستقیم سپاه بر شلبیت و شبکه قمار را اثبات کند یا مشخص کند بخش عمده این رمزارزها در نهایت به کجا رسیده است
دولت ایران، سیاوش کیوانپور، پلیس دبی و دادستانی دبی به پرسشهای رویترز پاسخ ندادهاند. وزارت خارجه امارات نیز درباره جزئیات بازداشت یا اخراج مختاری توضیحی نداده، اما در بیانیهای اعلام کرده این کشور با پایبندی به بالاترین استانداردهای بینالمللی و همکاری نزدیک با شرکای خارجی، برای مقابله با همه اشکال جریانهای مالی غیرقانونی تلاش میکند. وزارت خزانهداری آمریکا هم به رویترز گفته است از این ادعاها مطلع است و آنها را با جدیت بررسی میکند.
