ابوظبی چهار توافق هوش مصنوعی با سازنده چتجیپیتی امضا کرد؛ از صدور مجوزهای دولتی تا انرژی و سرمایهگذاری
دولت ابوظبی و چند شرکت بزرگ این امارت روز دوشنبه ۲ نوامبر از امضای چهار توافق همکاری با شرکت آمریکایی «اوپنایآی» (OpenAI)، سازنده چتجیپیتی، برای گسترش کاربرد هوش مصنوعی در خدمات دولتی، صنعت انرژی، سرمایهگذاری و آموزش خبر دادند. این توافقها پس از دیدار شیخ خالد بن محمد بن زاید آل نهیان، ولیعهد ابوظبی و رئیس شورای اجرایی این امارت، با سام آلتمن، مدیرعامل اوپنایآی، و با حضور ولیعهد ابوظبی به امضا رسید. یکی از مهمترین بخشهای این همکاری، اجرای آزمایشی طرحی برای استفاده از هوش مصنوعی در بررسی مقررات و فرآیند صدور مجوزهای دولتی است.
بر اساس اعلام دفتر رسانهای ابوظبی و خبرگزاری رسمی امارات (وام)، در بخش خدمات دولتی طرحی با عنوان «دولت ماشینخوان» (Machine-Readable Government) راهاندازی شده که مقامهای اماراتی آن را نخستین نمونه از نوع خود در جهان توصیف کردهاند. در این طرح که زیر نظر «اداره توانمندسازی دولت ابوظبی» (DGE)، نهاد مجری راهبرد دیجیتال این امارت، هدایت میشود، مجموعه مشخصی از سیاستها و مقررات دولتی به قالبهایی تبدیل میشوند که سامانههای هوش مصنوعی قادر به خواندن و تحلیل آنها هستند. این فناوری در ارزیابیهای روزمره درباره رعایت ضوابط قانونی، از جمله در فرآیند صدور مجوزها و گواهیها، به کارکنان دولت کمک میکند و هر ارزیابی قابلیت ردیابی و تطبیق با مقررات مربوط را دارد، اما اختیار تصمیمگیری نهایی و مسئولیت پاسخگویی همچنان بر عهده مسئولان دولتی باقی میماند. نخستین نسخه آزمایشی این طرح هماکنون در سازمان کشاورزی و ایمنی غذایی ابوظبی با تمرکز بر واردات مواد غذایی عملیاتی شده و محاسبات آن روی پردازندههای گرافیکی (GPU) در مراکز داده داخل امارات انجام میشود.
در بخش انرژی، شرکت ملی نفت ابوظبی (ادنوک) توافقی سهجانبه با اوپنایآی و گروه فناوری «جی۴۲» (G42)، از طریق شرکت تابعه آن «اینسپشن ۴۲» (Inception42)، امضا کرد که به گفته مقامهای ابوظبی، ادنوک را به نخستین شرکت فعال در صنعت انرژی جهان تبدیل میکند که فناوریهای پیشرفته اوپنایآی را به کار میگیرد. این همکاری با تکیه بر مدلهای «جیپیتی» (GPT) و زیرساختهای پردازشی داخل امارات، با هدف هماهنگتر کردن تصمیمگیریهای عملیاتی، تجاری و سرمایهگذاری و افزایش بهرهوری در سراسر عملیات ادنوک اجرا میشود.
در بخش سرمایهگذاری نیز «مبادله»، شرکت سرمایهگذاری دولتی ابوظبی، توافق جداگانهای با اوپنایآی و اینسپشن ۴۲ برای استفاده از هوش مصنوعی در تحلیل سرمایهگذاریها، شناسایی فرصتهای اقتصادی و ارزیابی ریسکها با هدف ایجاد ارزش اقتصادی بلندمدت امضا کرده است.
چهارمین توافق، یک قرارداد همکاری پنجساله میان اوپنایآی و اینسپشن ۴۲ برای گسترش کاربرد فناوریهای پیشرفته هوش مصنوعی در نهادهای دولتی، شرکتهای بزرگ و بخش آموزش امارات است تا مدلها و تخصص مهندسی اوپنایآی با توان مشاورهای و اجرایی اینسپشن ۴۲ ترکیب شود.
سام آلتمن در واکنش به این توافقها گفت: «ابوظبی و امارات برای بهکارگیری هوش مصنوعی در بخشهای دولتی و خصوصی، معیاری جهانی و بلندپروازانه تعیین کردهاند تا مزایای این فناوری در دسترس همگان قرار گیرد.» او افزود که شرکتش با تکیه بر تعهد مشترک به ایمنی، دسترسی همگانی و نوآوری مسئولانه، به پشتیبانی از اهداف امارات افتخار میکند. با این حال، در اطلاعیه رسمی روز دوشنبه، جزئیاتی درباره ارزش مالی این چهار توافق و زمانبندی اجرای کامل آنها اعلام نشده است.
بلومبرگ در گزارشی به تاریخ پنجم اکتبر ۲۰۲۶ خبر داده بود که اوپنایآی برای جذب میلیاردها دلار سرمایه در حال مذاکره با چند صندوق سرمایهگذاری اماراتی، از جمله شرکت «امجیایکس» (MGX) مستقر در ابوظبی، است. همکاری اوپنایآی با ابوظبی از سال ۲۰۲۳ و با شراکت جی۴۲ آغاز شد و دو طرف در مه ۲۰۲۵ به همراه اوراکل، انویدیا، سیسکو و سافتبانک، ساخت مجموعه رایانشی یکگیگاواتی «استارگیت امارات» در ابوظبی را اعلام کردند که بر اساس برنامه اولیه، قرار بود نخستین فاز ۲۰۰ مگاواتی آن در سال ۲۰۲۶ به بهرهبرداری برسد.
همچنین از اوت ۲۰۲۶، امارات در کنار آمریکا و اروپا به یکی از سه منطقه جهان تبدیل شد که اوپنایآی امکان پردازش محلی مدلهای خود را برای مشتریان واجد شرایط خدمات سازمانی، آموزشی و رابط برنامهنویسی (API) فراهم کرده است. این قابلیت به مشتریان مشمول اجازه میدهد پردازش مدلهای هوش مصنوعی روی پردازندههای مستقر در داخل امارات انجام شود.
این توافقها در راستای هدف ابوظبی برای تبدیل شدن به نخستین دولت کاملاً مبتنی بر هوش مصنوعی جهان تا سال ۲۰۲۷ صورت میگیرد؛ برنامهای که در چارچوب آن، اداره توانمندسازی دولت ابوظبی در هفتم اکتبر نیز طرح آموزشی «ایآی نیتیو» (AiNative) را با همکاری اوپنایآی، مایکروسافت و دانشگاه محمد بن زاید برای هوش مصنوعی، با هدف آموزش ۲۰ هزار کارمند دولتی تا پایان سال ۲۰۲۶ راهاندازی کرده بود.